Cryptogram in de literatuur

'De meeste tijd besteedde hij, wat de krant betreft, aan de oplossing van het dagelijkse cryptogram. Dat kon hij niet laten, en hij was er heel gewiekst in. Als hij aan een leestafel een onvolledig opgelost raadsel aantrof in een krant, dan was het zijn eerzucht om verder te komen dan de vorige man of vrouw; die was meestal blijven steken omdat ergens een fout was gemaakt. Als hij klaar was, keek hij tevreden naar het volgemaakte vierkant. Dat de meeste letters twee functies hadden, in een horizontaal en een verticaal woord, en dat de woorden op fantastische wijze paarden, gaf hem een gevoel van welbehagen. Het had iets met poëzie te maken.'

                                                                    Harry Mulisch, 'De aanslag' (1982)

Het idee is duidelijk, in welke boeken, van welke auteurs, komen nog meer passages voor die met (het oplossen van) cryptogrammen te maken hebben.

Zoeken in tekst
     


bericht toevoegen/inloggen  |  vernieuwen  |  home  | nieuw venster  |  rss  |   1 bezoeker

pagina 4/5

Jan, Tholen 19-4-2007 - 20:33
"En wat te denken van die zevenentwintigjarige lerares uit Brussel, alleenstaande, zeer mooie jonge dame, brunette, mooie glimlach, met heel veel charme; zij zal u verleiden.
Blonde juf zkt ongh.man tot 40j.met/zond.kind,nt roker/drinker.Reg.Dendermonde.Hv film, muz., gastron,. city-trips. Moeilijk, zo'n cryptogram".
Dimitri Verhulst: "Problemski Hotel" p. 79.

Jan -- Utrecht 27-3-2007 - 23:07
Pinter concludes that since characters' motives are often obscure, plays should not end neatly with a last-act resolution and an easy message. "To supply an explicit moral tag to an evolving and compulsive dramatic image seems to be facile, impertinent and dishonest. Where this takes place is not theater but a crossword puzzle. The audience holds the paper. The play fills in the blanks. Everyone's happy."
Avoiding such a simplistic formula, many science plays employ a carefully crafted metatheatricality that constantly reminds the audience that they are in a theater, not eavesdropping on actors who are unaware of them.

Uit 'Science on Stage', een nieuw boek over wetenschap in toneelstukkken van Kirsten Shepherd-Barr. Pagina 43.

Adri, Malden 25-3-2007 - 12:31
Joan Didion: 'Het jaar van het magisch denken'

p. 68:
Op een ochtend in het voorjaar nadat het was gebeurd pakte ik The New York Times en ging meteen van de voorpagina naar het cryptogram, een manier om de dag te beginnen die in die maanden een vast patroon was geworden (�). Daarvoor had ik nooit geduld gehad voor die puzzels, maar ik beeldde me in dat die bezigheid de terugkeer naar constructieve cognitieve activiteiten zou bevorderen. De eerste omschrijving die die ochtend mijn aandacht trok was zes verticaal: �Sometimes you feel like��. Ik zag de oplossing meteen, een lekker lang antwoord dat een hoop lege hokjes zou vullen en waarmee ik bewees dat ik de rest van de dag tot veel in staat zou zijn:
'a motherless child'.
(-)
Maar nee. Zes verticaal had maar vier letters.
Ik liet het cryptogram voor wat het was (-) en keek de volgende dag wat de oplossing had moeten zijn. Het juiste antwoord voor zes verticaal was 'anut'.
'Anut'?
'Anut'?
'A nut'?

(Ook op p. 93 iets)

Jan -- Utrecht 30-1-2007 - 19:04
'Puzzles are, in the entirely standard meaning here employed, that special category of problems that can serve to test ingenuity or skill in solution. Dictionary illustrations are 'jigsaw puzzle' and 'crossword puzzle', and it is the characteristics that these share with the problems of normal science that we now need to isolate. One of them has just been mentioned. It is no criterion of goodness in a puzzle that its outcome be intrinsically interesting or important. On the contrary, the really pressing problems, e.g., a cure for cancer or the design of a lasting peace, are often not puzzles at all, largely because they may not have any solution. Consider the jigsaw puzzle whose pieces are selected at random from each of two different puzzle boxes.

Since that problem is likely to defy (though it might not) even the most ingenious of men, it cannot serve as a test of skill in solution. In any usual sense it is not a puzzle at all. Though intrinsic value is no criterion for a puzzle, the assured existence of a solution is.'

Uit The Structure of Scientific Revolutions, Thomas Kuhn.

HenkB, Loosdrecht 1-1-2007 - 19:03
Ivan came out of the lounge. He was halfway through the Guardian crossword (the difficult one - he does the quick one while he waits for the kettle to boil)

Sue Townsend.
"Adrian Mole, the cappuccino years"
(Thursday August 28th)

Adri, Malden 16-11-2006 - 19:03
Er zijn mensen die het gewoon prettiger vinden in grotemensenkleren naar het theater te gaan, een boek te lezen of een cryptogram op te lossen dan in korte broek te zweten en te joelen. Wanhopig zoeken zij 's zondags op de televisie een programma zonder sport, elke maandag weer gooien ze teleurgesteld de halve krant ongelezen weg. Stiekem, als niemand het hoort hopen ze dat hun land nu eens geen kampioen wordt. Terwijl andere mensen op het sportveld aan hun gezondheid werken, lezen zij in hun boeken waarom dat niet nodig is. Zij kennen het geheim van gezondheid: ze doen gewoon.

Midas Dekkers: 'Lichamelijke oefening', pag. 235.

Adri, Malden 22-9-2006 - 19:02
"Werp mijn lichaam maar voor de honden", had oom altijd gezegd; maar nu tilden we in hindoestijl zijn lichaam hoog op de brancard en droegen we hem naar buiten het zwarte busje in.
Ter ere van oom kocht ik de Observer. 's Avonds laat probeerde ik me bezig te houden met het cryptogram van Azed, maar mijn gedachten bleven dwalen.

Vikram Seth: "Twee levens" (Van oorschot, 2006), pag. 426.

Jan -- Utrecht 28-7-2006 - 19:02
'Ook in Zuid-Afrika kun je de tour volgen, er rijden immers ook Zuid-Afrikanen in rond, maar zonder televisie wordt het een hele klus. Als een puzzelaar die een cryptogram probeert te ontrafelen keek ik naar de beelden. We waren kennelijk in een bergrit beland, maar ik merkte dat ik er verder geen touw aan kon vastknopen.'

Column van Rob Schouten, Dagblad Trouw, 25 juni.

-maarten 23-4-2006 - 00:00
"I don't do crosswords," he informs us in a brisk staccato. "At least not the American kind. They aren't difficult enough in an interesting way. I prefer the Britisch cryptic."

The British cryptic?

Greet, Oostzaan 21-4-2006 - 00:00
"Van slapen kwam die nacht niet veel. Probeerde me, uit alle macht, een voorstelling te maken van het universum waarin mijn moeder zich plotseling bevond, maar kwam niet verder dan het gevoel dat ik zelf in een soort cryptogram was beland."

-maarten 27-10-2005 - 00:00
"Ze zeggen dat deze mensen langer helder blijven als je puzzels met ze maakt. Volgens mij kun je net zo goed zeggen dat je puzzels met ze kunt maken zolang ze maar helder blijven."

(Koos van Zomeren, Zinnen en passages 1965-2005: ik heb eerlijk gezegd geen idee of dit over cryptogrammen gaat, maar "any excuse will do" om een van mijn favoriete schrijvers te citeren)

HenkB, Loosdrecht 23-10-2005 - 01:00
Bij mijn zoektocht naar de dichter van het Cryptonnet stuitte ik op dit fragment.
Piet Piryns in gesprek met Rutger Kopland:
----
Waarom moet poëzie altijd geheimzinnig zijn? Een gedicht is toch geen cryptogram?

'Natuurlijk niet, maar een cryptogram is ook niet geheimzinnig. Dat is alleen een raadsel waarvan je de oplossing nog niet kent. Als je die oplossing gevonden hebt, is de lol eraf en ga je over tot de orde van de dag. Maar het raadsel waar een gedicht je voor stelt is dat het dat soort sluitende oplossingen niet geeft. Een gedicht moet vragen oproepen. In die zin is goede poëzie mijns inziens wel mysterieus.'

-maarten 23-10-2005 - 00:00
Ik moet weg, maar ik zit te schuifelen met het vervelende gevoel dat ik niks ben komen brengen, alleen maar wezen halen. Ik vraag of zij nog van de Vaas heeft gehoord. Die is een maand geleden gestolen, op een zaterdagmiddag, toen mijn moeder even naar de hoek was om het NRC Handelsblad te halen, voor het scryptogram (...)

Kees van Kooten, Mijn geboortedag (Meer modermismen, 1986)

Els 19-10-2005 - 19:01
In het boek "De Acht" van Katherine Neville staan bij elk hoofdstuk een of meer citaten. Onder andere dit citaat stond bij het hoofdstuk "Het geheim":
Hij beschouwde het universum als een cryptogram van de hand van de Almachtige, net zoals hijzelf bij correspondentie met Leibniz de ontdekking van de calculus verborg in een cryptogram. Door zuivere gedachte, door concentratie van de geest, zo meende hij, kon het raadel ontsluierd worden voor de ingewijde (John Maynard Keynes)

-maarten 1-10-2005 - 19:00
In La Place peinst een broze oude man boven zijn cryptogram. Zat hij daar vanmorgen niet ook al? [...] De bruine motor, dertien letters... meneer Jansen komt er niet uit.

Div. auteurs, "De snelwegbiotoop" (Vrij Nederland, 1-10-2005)

Diny 24-8-2005 - 19:00
Ivan Vladislavic de rusteloze supermarkt ( toevallig meegenomen uit de bieb )
Een fuga, goed uitgevoerd, vereenvoudigt bijvoorbeeld het vinden van anagrammen, terwijk een mars een ingezonden brief zal kruiden. Veel woordspelingen heel veel over cryptogrammen en puzzels.

HenkB, Loosdrecht 18-7-2005 - 19:00
Bron: Wikipedia (De hoofdletters zijn van mij)

Author Dan Brown, in his bestseller The Da Vinci Code, makes reference to this book*, and uses several of the above claims as key plot elements; indeed, Baigent and Leigh have attempted to sue Dan Brown for plagiarism, on the grounds that his book makes extensive use of their research and that one of the characters is named Leigh, HE HAS A SURNAME (TEABING) WHICH IS AN ANAGRAM OF BAIGENT, and has a physical description strongly resembling Henry Lincoln.

*Holy Blood, Holy Grail is a New York Times bestseller and work of pseudohistory written by authors Michael Baigent, Richard Leigh, and Henry Lincoln, which was published in 1982 by Dell (ISBN 055212138).

Greet, Oostzaan 10-7-2005 - 19:00

Ben 7-7-2005 - 18:59
Grappig liedje in Het Klokhuis vandaag (7-7-2005)

Refrein:
Waar denkt de koe aan, waar denkt de koe aan
We weten alles, maar dat weten we niet
Waar denkt de koe aan, waar denkt de koe aan
Wat maalt er in zo'n koeienkop, waar denkt zo'n beestje aan?
(meerdere coupletten en refreinen, en dan:)

(parlando):

Je weet het niet, he
Misschien voert zo'n beest wel hele gesprekken met zichzelf
Of verzint ze de hele dag cryptogrammen of kruiswoordpuzzels
Of verzamelt ze nummers van buitenlandse nummerborden van auto's die langsrijden
Of ontsnappingsplannen
Je weet het niet,
Je komt er niet achter
Of misschien denkt zo'n koe wel helemaal aan niets
Dan denkt ze toch aan iets: aan niks.

Alie 16-5-2005 - 18:59
Overgenomen uit "Onze Taal" mei 2005.
Het gaat in dit artikel om "overtuigende reclametaal".
.... Om dat te beschrijven neem ik een korte omweg: die van het cryptogram. Cryptogrammen bestaan uit cryptische omschrijvingen, zoals de volgende:
spreken reclamemakers (12, 4)
Wellicht dat niet iedereen onmiddellijk het antwoord paraat heeft. Voor diegenen geef ik wat extra aanwijzingen:
.v.rt.ig..d. ta.l
Het aantal mensen dat de correcte oplossing heeft gevonden, neemt nu toe. Het vinden van die oplossing geeft u een goed gevoel; het streelt uw ego. Reclamemakers gaan net zo te werk: ze leggen de boodschap van de advertentie er niet duimendik bovenop, maar zorgen dat u voor het achterhalen ervan enige moeite moet doen. Als u daarin slaagt, geeft u dat een goed gevoel. Verschillende onderzoeken hebben laten zien dat u dat plezierige gevoel gaat verbinden met het product waarvoor wordt geadverteerd.
(oplossing cryptogram: overtuigende taal)

-maarten 5-5-2005 - 18:57

-maarten 18-4-2005 - 18:57
"In 1926, a Budapest waiter committed suicide. He left his suicide note in the form of a crossword and the police had to get help from the public to solve it."

Mitchell Symons, The Book (2004).

Ria 18-4-2005 - 18:56
Muziekliteratuur, mag dat ook? Ga dan naar de 15e-eeuwers, b.v.Ockeghem. Men kende toen geen uitgeschreven partituren. Het klankweefsel werd vanuit de enige uitgeschreven partij bereikt door imitaties, omkeringen, verbredingen enz. in de verschillende stemmen. Het woord canon in de muziek houdt direkt verband met spreuken die de beoogde manier van uitvoeren cryptisch boven die ene partij vermeldden. Frans en Adri zouden er wel raad mee weten:
Ut requiescant a laboribus suis ("zij rusten uit van hun werken") = de ut en re niet zingen.
Novem sunt Musae, omnia cum tempore("de muzen zijn met z'n negenen, alles op zijn tijd") levert een 9-stemmige canon op, de inzetten telkens na 1 tempus ("maat").
Nigra sum sed formosa (uit het Hooglied "zwart ben ik doch schoon"): alle zwarte noten moeten als open gezongen worden. Dies in noctum vertere (verander dag in nacht) geeft het omgekeerde effect.

Wie zich vernedert, zal verheven worden: omkering v.d.intervallen.
Ga terug, Satan = van rechts naar links zingen.
Zij vielen als een steen in de diepte = een octaaf lager zingen.
Otia dan vitia (ledigheid is des duivels oorkussen)= alle rusten weglaten . etc.etc.etc.
Leuke woordspelletjes ..............

HenkB, Loosdrecht 28-3-2005 - 18:55
Donna Tartt in "The Little Friend"
(Het gaat hier over een Crossword-puzzle)

"I don't know why I worry so much about those foolish puzzles, but I do think they help to keep my mind alert. Most days I only manage to get three-quarters of the way through"

Rina, Leusden 26-1-2005 - 18:54
Midas Dekkers in zijn column in de Varagids van 29 januari 2005:
Een hond is geen vraag, een hond is een antwoord; geen uitdagende cryptogram maar een reeds ingevulde kruiswoordpuzzel.
(In Dekkers' visie is een poes een cryptogram)

vorige paginapagina 4/5volgende pagina